Müşterilerinize e-Fatura kesin, iş ortaklarınızdan e-Fatura alın ve tüm süreci her an her yerden yönetin.
İşverenler için kritik maliyet kalemlerinden biri personel bütçesidir. İşletmenin devamlılığı için en önemli unsur olan personeller için ayrılacak bütçe, bu kalemin ne kadar maliyet yarattığına bağlı olarak belirlenir. Buna göre işverenler; iş gücü maliyetine, işe alım maliyetine ve maaşın getirdiği mali yüke dikkat ederek finansal planlama yapmalıdır. Peki, işveren maliyeti hesaplaması nasıl yapılır, maliyet oluşturan kalemler nelerdir?
İşveren Maliyetini Oluşturan Temel Bileşenler ve Yasal Kesintiler
İşveren maliyeti bileşenlerinin ilk sırasında elbette ücret yer alır. Fakat maaş sadece çalışana yansıyan tutarla sınırlı değildir. Bu noktada brüt maaş ve net maaş arasındaki farkın maliyet olarak düşünülmesi gibi bir yanılgı da söz konusu. Brüt ve net arasındaki tutar, aslında sadece çalışanın kendisine ait olan maliyettir. İşveren maliyeti ise bunlar dahil olmak üzere çok daha fazla kalem içerir. İşveren maliyetini oluşturan yasal ödenekler şu şekildedir:
● Net maaş
● SGK işveren primi
● SGK işçi primi
● İşveren işsizlik sigortası primi
● İşçi işsizlik sigortası primi
● Gelir vergisi
● Damga vergisi
Bu kalemler, yasal olarak ödenmesi zorunlu kesintilerdir. Bunlara ek olarak zorunlu olmamasına karşın hemen her işletmede uygulanan yol ve yemek gibi yan haklar da işveren maliyetini oluşturan diğer bileşenlerdir. Ayrıca fazla mesai ücretleri ve primler de maliyetlere dahildir.
Adım Adım İşveren Maliyeti Hesaplama Formülü ve Örnek Tablo
İşveren maliyeti formülü, bir personel adına yapılan tüm ödemeleri içerir. Buna göre asgari ücretin işverene maliyetini içeren örnek bir işveren maliyet tablosu şu şekilde oluşur:
|
Maliyet Kalemi |
Maliyet Tutarı (2026) |
|
Net Asgari Ücret |
28.075,50 TL |
|
SGK İşveren Primi (%21,75) |
7.184,03 TL |
|
SGK İşçi Primi (%14) |
4.624,20 TL |
|
SGK İşveren İşsizlik Sigortası Primi (%2) |
660,60 TL |
|
SGK İşçi İşsizlik Sigortası Primi (%1) |
330,30 TL |
|
Gelir Vergisi (%15 ~ %40) |
0 TL (Asgari ücrette muaf) |
|
Damga Vergisi (%0,759) |
0 TL (Asgari ücrette muaf) |
|
Toplam Maliyet (Teşviksiz) |
40.874,63 TL |
1.270 TL Asgari Ücret Desteği bu maliyetlerden düşülecektir*
İşveren Maliyetini Azaltmanın Yolları: SGK Teşvikleri ve Vergi İndirimleri
Devlet tarafından uygulanan ve personel maliyetlerini azaltmayı hedefleyen bazı işveren teşvikleri mevcuttur. Bunların başında SGK teşvikleri kapsamındaki prim indirimleri gelir. Sektöre bağlı olarak işverenlere 2 veya 5 puanlık indirim uygulanır. Prim indirimi detayları şöyledir:
● İmalat sektörü için 5 puanlık indirim ile SGK işveren primi %16,75’tir.
● Diğer sektörler için 2 puanlık indirim ile SGK işveren primi %19,75’tir.
Bu indirimler doğrultusunda yine asgari ücretten örnek verecek olursak 2026 yılında 7.184,03 TL olan SGK işveren primi; imalat sektöründe 1.651,50 TL indirimle 5.532,53 TL, diğer sektörler için ise 660,60 TL indirimle 6.523,43 TL olur. İndirimler uygulandıktan sonra asgari ücretin işverene maliyeti 2026 yılı için şu şekildedir:
● Teşvik indirimi ile imalat sektörü asgari ücret maliyeti: 39.223,13 TL
● Teşvik indirimi ile diğer sektörler asgari ücret maliyeti: 40.214,03 TL
Maliyeti Etkileyen Gizli Faktörler: Yan Haklar ve Personel Devir Hızı
Personel maliyetini etkileyen faktörlerle ilgili gözden kaçmaması gereken detaylar, yan haklar ve personel devir hızıdır. Birçok firmada özel sağlık sigortası ile yol ve yemek ücreti gibi temel yan haklar mevcuttur. Buna ek olarak başarı primleri, özel gün hediyeleri ve diğer yan haklar, personel maliyetini artıran detaylardır.
Yan hakların maliyetine ek olarak personel devir hızına da dikkat etmek gerekir. Personel devir hızı, belirli bir süre içerisinde işletmeden ayrılan çalışanların miktarını ifade eder. Bu da personel eksikliği ve işe alım maliyetlerine yol açar. Eksik personel, başka bir personelin veya geçici birinin ilgili işi yapmasını gerektirir. Bu da ek mesai ödemesi doğurur. İşe alım sürecinde ise eğitim ve oryantasyon gibi süreçler için ekstre maliyetler söz konusudur.
Personel ve diğer işletme giderlerini daha yakından takip ederek verimli bir şekilde yönetmek için dijital sistemler avantajlıdır. Birbiriyle entegre olabilen sistemleri kullanmak, bu süreçte gider takibi ve finansal planlama yapmanızı kolaylaştırır. İşletme giderlerinizi ve fatura takibinizi kolaylaştıran e-arşiv çözümleri için QNB eSolutions ile iletişime geçebilir, size özel çözümlerle e-Belge ve maliyet yönetimini verimli hâle getirebilirsiniz.
İşveren Maliyeti Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Emekli bir çalışanın işverene olan maliyeti, normal bir çalışana göre farklı mıdır?
Emekli bir çalışanın işverene maliyeti, diğer çalışanlara göre farklı hesaplanır. Çünkü SGK primleri zaten ödenmiş olan emekliler için maliyet oluşturan farklı kesintiler söz konusudur. Bu süreçte emekli çalışanlar için işverenler, %2,25 KVSK ve %22,5 SGDP Sosyal Güvenlik Destek Primi (Toplam %24,75) İşveren Payını karşılamak durumundadırlar.
Asgari ücretin üzerinde maaş alan bir çalışanın maliyetini hesaplarken hangi tavanlar dikkate alınmalıdır?
İşveren maliyeti hesaplanırken SGK primi tavan ücretine dikkat etmek gerekir. Bu tavan 2026 için brüt asgari ücretin 9 katı olarak hesaplanır.
Bordro süreçlerini dijitalleştirmek, operasyonel işveren maliyetlerinde ne kadar tasarruf sağlar?
Bordro süreçlerini dijitalleştirmek; işverenlere iş gücü, çalışan sayısı, arşivleme, kâğıt ve baskı maliyetleri gibi konularda tasarruf sağlar. Tasarruf miktarı ise işletme hacmine göre değişiklik gösterir.
SGK 5 puanlık işveren teşvikinden faydalanma şartları nelerdir?
SGK’nın 5 puanlık teşviki imalat sektörüne özeldir. Dolayısıyla bu teşvik için şart, imalat sektöründe faaliyet gösteriyor olmaktır. Diğer sektörler için ise 2 puanlık indirim uygulanır.
